Landschapsbeheer Drenthe

 

De Pieterberg op drift

De Pieterberg, ten westen van Westerbork, is samen met de Schapendrift, onderdeel van kenmerkend oud cultuurlandschap rondom het dorp. In het gebied bevinden zich kenmerkende en zeldzaam geworden landschapselementen zoals de jeneverbes. De jeneverbes heeft een hoge cultuurhistorische waarde en is een natuurlijke rijkdom voor het gebied.  

De afgelopen decennia zijn er nauwelijks jonge jeneverbessen ontstaan. Individuele struiken en struwelen verouderen en sterven uiteindelijk af. Willen we deze bijzondere struik behouden, dan is het noodzakelijk de verjonging van de jeneverbes te stimuleren. Alle reden om bij de provincie Drenthe een project in te dienen ten behoeve van de jeneverbes.

Huidige situatie
De Pieterberg en het jeneverbesstruweel zijn omsloten door bos. De Schapendrift wordt gebruikt door een manege en wandelaars. Door het gebruik is er nog steeds sprake van een open zandvlakte zoals tussen 1800 en 1900 zichtbaar was. Momenteel wordt er met een vijftal vrijwilligers eenmaal per week op de Pieterberg rondom een jeneverbesstruweel gewerkt. Ondanks het verwijderen van jonge bomen en struiken is verrijking van de bodem niet kunnen tegengaan. Hierdoor ontwikkelt nieuw bos zich rondom het gebied, is de open zandvlakte een stuk kleiner geworden en is de Schapendrift smaller. Tot slot is de heide rondom de Schapendrift dankzij jonge bomen en struiken behoorlijk bebost en oude wallen zijn kapot gelopen.

Samenwerking
De Pieterberg en de Schapendrift zijn eigendom van zes verschillende eigenaren. De belangen zijn zeer divers en het is een uitdaging deze belangen samen te voegen tot kwalitatief natuur- en landschapsbeheer. Landschapsbeheer Drenthe ziet kansen om in samenwerking met het Jeneverbesgilde, de jeneverbesbrigade, IVN Westerbork, particuliere eigenaren, Stichting Het Drentse Landschap en Natuurmonumenten het gebied te verbeteren. Door samen te werken kan positief resultaat worden behaald ten behoeve van de landschapselementen in dit gebied.

Aan het werk
De maatregelen die worden uitgevoerd zijn gericht op het verhogen van de kwaliteit van de bestaande heidevegetaties en de jeneverbesstruwelen. De bestaande terreinen worden vergroot en er worden verbindingen gemaakt met het achterliggende heideterrein. Hierdoor kunnen soortgenoten met elkaar in contact komen. Tevens ontstaan leefgebieden die meer perspectief bieden op de lange termijn.

Om de jeneverbes de mogelijkheid te bieden te groeien worden bomen en struiken verwijderd. Door het plaggen (verwijderen van de bovenste grondlaag) van de vergraste bodem krijgt de jeneverbes de mogelijkheid om te verjongen. Tot slot wordt ongewenste begroeiing verwijderd waardoor de Schapendrift meer zichtbaar wordt.

Vrijwilligers aan de slag
De Pieterberg en de Schapendrift zijn zeer geschikt voor vrijwilligers om in aan de slag te gaan. Landschapsbeheer Drenthe faciliteert en begeleidt de vrijwilligers in de werkzaamheden en zal praktische en inhoudelijke kennis overdragen. Naast de vrijwilligers kunnen leden van IVN Westerbork en basisschoolleerlingen in het gebied aan de slag.

Het project ‘Pieterberg op drift’ is mogelijk gemaakt dankzij een financiële bijdrage van de provincie Drenthe, het Jeneverbesgilde, Nationale Postcode Loterij, Vereniging tot behoud van Natuurmonumenten, Stichting Het Drentse Landschap en Landgoed Börkerheide.